صنایع‌دستی و سوغات هر شهر و استان یکی از بهترین گزینه‌ها در هر سفر است که گردشگران به‌عنوان یادگاری و نشانه‌ای از سفر حتماً آن را تهیه می‌کنند و صدالبته سوغات‌های خوراکی که از خوشمزه‌ترین‌های بخش هر سفر هستند طرفداران زیادی خواهند داشت. استان اصفهان از آن مقاصد پرطرفداری است که به سبب داشتن جاذبه‌های تاریخی منحصربه‌فرد مسافران زیادی را به‌سوی خود می‌کشاند. ولی تهیه صنایع‌دستی و سوغات این استان نیز که مانند هر استان دیگر نشانه و برگرفته از فرهنگ و سنت و شرایط اقلیمی منطقه است، خالی از لطف نیست. در این بخش چند نمونه از سوغات اصفهان را نام‌خواهیم برد.

صنایع‌دستی اصفهان
از صنایع‌دستی اصفهان می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- خاتم‌کاری: خاتم‌کاری، یکی از هنرهای اصیل و قدیمی است، که همواره در میان ایرانیان جایگاه خاصی داشته است. در این هنر سطح اشیای گوناگون با مثلث‌های کوچکی آراسته می‌شود. این مثلث‌ها طرح‌های گوناگونی دارند و همواره به‌صورت اشکال منظم هندسی طراحی می‌گردند. در کار خاتم نقش‌های هندسی از مثلث‌های سه‌پهلو (متساوی‌الاضلاع) تشکیل‌شده است که از عاج، استخوان، چوب و مفتول برنج ساخته می‌شوند. این اشکال و نقش‌ها باضخامت دو میلی‌متر در سطح خارجی يا سطح داخلی و خارجی اشيای مختلف چسبانده می‌شوند تا محصول آماده‌ی ارائه گردد.
- میناکاری: میناکاری یا میناسازی، هنری پنج‌هزارساله در ایران است که برای آراستن زیورآلات، اشیای تزئینی، درها و پنجره‌ها و ظروف از آن استفاده می‌شود. امروزه از این هنر بیشتر برای تزئین مس استفاده می‌کنند اما بر روی طلا و نقره نیز قابل انجام است. از ترکیب اکسیدهای فلزات و چندگونه نمک در مجاورت حرارت ۷۵۰ تا ۸۵۰ درجه سانتی‌گراد، مینا شکل می‌گیرد و رنگ‌ها در طول زمان و بر اساس دما به وجود می‌آیند. محصولات این هنر در بسیاری از نقاط ایران تولید می‌شوند اما اصفهان کانون تولید میناکاری ایران به شمار می‌رود و استادان برجسته‌ای در این زمینه در خود جای‌داده است.
- مسگری: مسگری یکی از صنایع‌دستی کهن ایران است که پیشینه‌ی آن حداقل به ۵۰۰۰ سال پیش می‌رسد و در طی آن ادوات مسی تولید می‌شود. اشیا و ظروف مسی دست‌ساز از زمان‌های دور در میان وسایل ایرانیان وجود داشته است. امروزه نیز بسیاری تمایل دارند غذای خود را در این ظروف طبخ کنند و یا اشیای مسی را برای تزئین محل زندگی خود به کار ببرند. مسگری در بسیاری از نقاط ایران رواج دارد و اصفهان ازجمله مراکز عمده این هنر است.
- قلم‌زنی: يکی از پررونق‌ترین رشته‌های صنایع‌دستی اصفهان قلم‌زنی است که محصولات نقره‌ای، مسی و برنجی را با نقوش خاصی می‌آراید. هنرمندان با ابزاری خاص و واردکردن ضربات بر روی سطوح مختلف نقش گل و مرغ‌، اشعار زیبای فارسی و یا آیات و احادیث را حک می‌کنند تا زیبایی محصولات خود را به رخ بینندگان بکشند.
و هنرهایی دیگری مانند فیروزه کوبی، طلاسازی، نقره و ملیله‌کاری، قالی‌بافی و... از هنرهای رایج اصفهان است، که محصول حاصل از هرکدام این هنرهای زیبا، سوغات ارزشمند و یادگاری خاصی برای هر کس می‌تواند باشد.

سوغات خوراکی اصفهان
در اصفهان مانند هر استان دیگر سوغات خوراکی خوشمزه‌ای را می‌توانید تهیه کنید، مانند:
- گز: نام سوغات اصفهان که می‌آید ناخودآگاه همه به یاد گزهای خوشمزه‌ی آن می‌افتند.تولید گز در اصفهان تقریباً به ۴۵۰ سال قبل و در زمان صفویان بازمی‌گردد. برای تهیه‌ی آن از شهد و عصاره‌ی درختچه‌ای به نام انگبین یا گزانگبین استفاده می‌کنند. این درختچه‌ی ارزشمند در شهر خوانسار به‌وفور یافت می‌شود. شهد انگبین در اثر تغذیه‌ی حشره‌ای کوچک به وجود می‌آید که بر روی برگ‌ها و ساقه‌ی این درختچه زندگی می‌کند و روند تولید آن همچون تولید عسل توسط زنبور است.این شهد در اواخر تابستان، به‌صورت دانه‌هایی زردرنگ از روی گزانگبین برداشت می‌شود. البته باید به این مسئله توجه داشت که حشره‌ی تولیدکننده‌ی این شهد رو به انقراض است و شاید کمتر کسی بتواند طعم واقعی آن را بچشد.
امروزه در تهیه‌ی گز از گلوکز، گلاب، شکر، سفیده تخم‌مرغ، انواع مغزها مانند بادام، پسته و خلال بیدمشک استفاده می‌شود و به‌جای شهد انگبین، ترنجبین، شیرخشت، عسل یا انگبین علفی به کار می‌رود. انواع گز شامل گز لقمه‌ای، گز آردی، گز سکه‌ای، گز برشی، گز انگشت‌پیچ می‌شود.
- پولکی: پولکی نام یکی از شیرینی‌های مخصوص اصفهان و از خانواده‌ی آب‌نبات‌ها است که درگذشته بانام آب‌نبات پولکی نیز شناخته می‌شد. این شیرینی به‌صورت قطعات کوچک، گرد، نازک و شبیه سکه‌ی فلزی تهیه می‌شود و به دلیل همین شکل ظاهری به آن پولکی به معنای پولک مانند می‌گویند. ماده اصلی که در تهیه‌ی پولکی به کار می‌رود همان شیره‌ی اضافی و باقی‌مانده از فرایند درست کردن نبات است. برای درست کردن آن پس‌ازآنکه بلورهای نبات متبلور شد، شیره‌های باقی‌مانده را با مقداری سرکه مخلوط می‌کنند تا شکرک نزند و به‌صورت شفاف باقی بماند. سپس آن را می‌جوشانند و پس از پهن کردن بر روی یک سینی بزرگ با دستگاه‌های مخصوص به شکل دایره برش می‌زنند.
با اضافه کردن مواد خاص طعم‌های مختلفی همچون زعفرانی، لیموعمانی، کنجدی، نارگیلی، پسته‌ای، عسلی، کاکائویی، زنجبیلی، نعنایی و ... به پولکی‌ها می‌دهند
- جوزقندی: جوزقندی نام یک نوع شیرینی محلی است که از گران‌ترین سوغات‌های ایرانی به شمار می‌رود. این شیرینی خوشمزه از الگ ( نوعی هلوی محلی ) تهیه می‌شود. ابتدا پوست الگ را می‌گیرند و هسته آن را جدا می‌کنند. سپس به‌جای هسته، مغز گردوی آسیاب شده و خاک قند و ... می‌ریزند و درنهایت آن را خشک می‌کنند تا جوزقندی آماده شود. در شهرهای دیگر این محصول را به‌غیراز الگ با میوه‌های دیگری همچون آلو، انجیر، گلابی و حتی انگور هم درست می‌کنند.
سوغاتی‌های خوراکی دیگری مانند عسل فریدون‌شهر، برشتوک، شیرینی کرکی و... از دیگر سوغات خوراکی اصفهان است.